Tarih Bilimi Nedir 5

Tarih, geçmiş zamanın incelenmesi bilimidir.[2] “Tarih”, geçmiş zamanda olan vakaların incelenmesinin tarafı nöbet, bu olaylarla ilişkin bilgilerin esrarkeşfi, toplanması, organizasyonu, sunumu ve yorumlanması ile bile ilgilenen bir şemsiye terimdir.[3]

İnsan yahut isim-dışı nüansı gözetmeksizin, makam ve bugün aralığının kestirildiği bir geçmiş bugün dilimde, münasebet-sonuç ilişkisi kurup, belge ve bulgular eşliğinde bilgiler toplayan bir akademik disiplin olan tarih, rastgele bir bilgi kümesine dahil edilmez; çünkü tarih, her meydanın güzeşteini inceleyebilecek kadar geniş bir disiplindir. İnsanlık güzeştei nutuk konusu evetğunda, yazının icadından önceki zamanlara “tarih öncesi” denir.

Tarihî inceleme, geçmiş zamandaki olaylara ilişikli tüm bilgilerin, vakaların vuku bulduğu dönemin şartları bakış önüne düzenınarak, muhtemel evetğunca nesnel bir şekilde sunulması ile oluşur. Tarih, yaşanmış olan vakaların bir elan yaşanabilmesi kabil bir muhtemellık olmadığından natür bilimlerindeki kabil deney ve gözleme dayanamaz.

Tarih sözcüğünün Batı dillerindeki eş katlığı, Grekçe: ἱστορία, historiá (mealı “soruşturma”) teriminden türemiştir.[4] İyonya lehçesinde bildirme, sava alıntı aracılığıyla bilgi edinme anlamlarında kullanılan lafız, Attika lehçesinde görerek, şahit olarak bilme anlamlarının tarafı nöbet çok elan geniş bir meal gönülğiyle fizik, coğrafya, astronomi, bitki ve hayvan bilgisi ve ayrıca gittikçe natür bilgisini kapsayacak şekilde kullanılmıştır. Edward Carr’ın teşhismıyla tarih, “doğrulanmış olgular kümesi”nden ayrıksı bir şey bileğildir.[5]